Điều gì quyết định thông tuyến được trong năm 2020?

Yêu cầu của Thủ tướng Chính phủ là “phải cơ bản thông xe cao tốc Trung Lương – Mỹ Thuận trong năm 2020”. Đến thời điểm này chỉ còn hơn 1 năm, nhưng khối lượng công việc còn lại nhiều như núi. Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần BOT Trung Lương - Mỹ Thuận Mai Mạnh Hồng âu lo:“Chúng tôi đã tính toán cả thời gian xử lý nền đất yếu, lường trước khó khăn của việc vận chuyển vật liệu... thế nên đã lên kế hoạch cho từng tháng, thậm chí mỗi ngày phải làm được khối lượng việc ra sao mới kịp. UBTVQH phê duyệt nguồn vốn ngân sách mà Chính phủ trình lúc nào thì ngay lập tức lúc đó tất cả đồng loạt triển khai. Không thể chậm hơn được nữa. Hết thời gian rồi”.

Những gì làm được, doanh nghiệp đã làm

Thực hiện chỉ đạo của Thường trực Chính phủ liên tiếp tại thông báo số 99/TB-VPCP ngày 18.3.2019 và số 272/TB-VPCP ngày 2.8.2019 về các giải pháp tháo gỡ các khó khăn của dự án cao tốc Trung Lương – Mỹ Thuận, nhà đầu tư đã chủ động làm việc với Hội đồng nghiệm thu Nhà nước, Kiểm toán Nhà nước, Thanh tra Thuế để rà soát các tồn tại trước đây của dự án và tham vấn ý kiến để khắc phục, điều chỉnh; Cơ quan CSĐT – Bộ Công an để khoanh vùng những sai phạm của thành viên nhà đầu tư là Công ty Yên Khánh. Bàn giao Cơ quan Nhà nước có thẩm quyền từ Bộ GTVT sang UBND tỉnh Tiền Giang; Ký kết Phụ lục hợp đồng số 02 ngày 8.5.2019 với Cơ quan Nhà nước có thẩm quyền điều chỉnh lãi suất Ngân hàng phù hợp với thông tư 88/2018/TT-BTC.

Trên cơ sở ý kiến của Kiểm toán Nhà nước, Thanh tra thuế đã loại bỏ các nhà đầu tư “0 đồng” là Công ty Yên Khánh, Hoàng An, Thắng Lợi. Hiện tại, chỉ còn 03 nhà đầu tư là Công ty Cầu đường CII, Tuấn Lộc và B.M.T; đồng thời đã được sở KH và ĐT TP Hồ Chí Minh điều chỉnh giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp.

Trong các ngày 2.8.2019 và 9.8.2019, trên cơ sở ý kiến của Hội đồng Nghiệm thu Nhà nước, Kiểm toán Nhà nước và ý kiến thẩm định của Bộ GTVT, UBND tỉnh Tiền Giang đã phê duyệt điều chỉnh dự án và ký kết phụ lục hợp đồng điều chỉnh dự án với nhà đầu tư, doanh nghiệp dự án.

Đến nay, nhà đầu tư đã huy động góp vốn chủ sở hữu và đưa vào dự án 2.500 tỷ đồng tham gia vào dự án, ứng trước chi phí GPMB cho tỉnh Tiền Giang để triển khai. Đến nay đã hoàn thành 25% khối lượng Dự án, 3 tháng qua đã tăng hơn 10% so với khối lượng thực hiện trong 10 năm trước đây.

Theo ông Lưu Xuân Thủy, Phó Chủ tịch HĐQT Công ty CP BOT Trung Lương - Mỹ Thuận, những vướng mắc này đã “vượt ra khỏi khả năng của doanh nghiệp dự án” và “vượt ra khỏi sức chịu đựng của các nhà thầu” nên họ buộc phải đưa ra một kế hoạch dự kiến cho việc dừng dự án.

Chờ đợi và tiếp tục chờ…!

Sau hơn 3 tháng tái khởi động dự án, các nhà thầu nỗ lực hết sức nhưng đang khó khăn rất lớn. Đó là việc xác định được nguồn vốn cho Dự án từ Ngân sách Nhà nước bao giờ được Quốc hội thông qua, vốn tín dụng từ các ngân hàng còn đang soi xét chưa định rõ việc thẩm định cho vay.

“Thời gian tới, nếu Dự án không được xác định nguồn vốn thì khả năng chúng tôi sẽ xác điểm dừng để đề nghị tỉnh Tiền Giang báo cáo Chính phủ và Quốc hội xác lập thời gian thông tuyến sẽ không thể là 2020, còn việc hoàn thành Dự án vào năm 2021 tùy thuộc vào nguồn vốn đầu tư, trách nhiệm cam kết với 20 triệu người dân Đồng bằng sông Cửu Long…, chúng tôi đã nỗ lực hết sức trong thời gian qua”, ông Mai Mạnh Hồng nói.

Về nguồn vốn ngân sách nhà nước, được biết Chính phủ đã có các tờ trình xin ý kiến Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua 2.186 tỷ đồng hỗ trợ dự án sử dụng nguồn tăng thu ngân sách trung ương năm 2018, nhưng đến nay chưa có ý kiến chấp thuận của UBTVQH nên chưa thể xác định được kế hoạch bố trí vốn, thời gian giải ngân vốn, làm cơ sở đảm bảo phương án tài chính của dự án, phương án vay vốn.

Với sự quyết tâm của nhà đầu tư, sự hỗ trợ có trách nhiệm của tỉnh Tiền Giang thì khả năng thông tuyến 2020 là hoàn toàn khả thi nhưng cần xác định thời gian có vốn của ngân sách Nhà nước tại dự án sớm, các thủ tục giải ngân không bị vướng và hy vọng sẽ không có quy định nào mời từ Quốc hồi ban hành để dẫn đến nguồn vốn lại bị thu hồi như các trường hợp từng xảy ra trước đây ở các Dự án trước đây .

Để triển khai thành công dự án, việc khơi thông nguồn vốn từ Ngân sách Nhà nước đến tín dụng rất quan trọng, có tính chất then chốt nhằm xác định khả năng thực hiện dự án thông được tuyến trong năm 2020, hoàn thành đưa vào sử dụng cao tốc Trung Lương - Mỹ thuận trong năm 2021 không phụ thuộc vào năng lực của nhà đầu tư hiện nay.

Ngày 21.8 tại văn bản 5195/TGĐ-NHCT5, Ngân hàng Vietinbank đại diện cho các Ngân hàng tài trợ vốn đã có báo cáo gửi Ngân hàng Nhà nước qua đó đã xác định: Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng (VP Bank) không tiếp tục tham gia đồng tài trợ cho Dự án, Ngân hàng yêu cầu vốn tự có của Nhà đầu tư phải đáp ứng là 3.800 tỷ (tăng hơn so với mức của UBND tỉnh phê đã phê duyệt là: 2.787 tỷ chênh lệch 1.013 tỷ đồng ) Nhà đầu tư đã trao đổi có thể đáp ứng đến mức 3.400 tỷ nhưng Ngân hàng chưa thống nhất; ngoài ra Ngân hàng xác định còn thiếu 882 tỷ mới đủ vốn thu xếp cho Dự án; Có thể chốt hạ hiện nay các Ngân hàng chưa thể thu xếp vốn cho Dự án.

Thường trực Chính phủ đã chỉ đạo, Ngân hàng nhà nước đã có ý kiến cụ thể thế nhưng “quyền lực mềm” của ngân hàng thương mại vẫn được phép đặt ra các “khẩu vị riêng” đã dẫn đến rất nhiều dự án hạ tầng quan trọng hiện nay thường có cách trả lời không rõ ràng và kéo dài … “Đã cố gắng nhưng tuy nhiên vẫn không thể cho vay …”, đã đến lúc người dân mong muốn được lắng nghe sự lên tiếng cũng như hành động cụ thể của những người “trách nhiệm” khi được giao trọng trách đại diện quản lý phần vốn của Nhà nước tại các Ngân hàng thương mại trong đó việc có ý thức trách nhiệm kinh tế, chính trị, xã hội đối với 20 triệu người dân khu vực Đồng bằng sông Cửu Long.

Minh Hương/Daibieunhandan
http://daibieunhandan.vn/default.aspx?tabid=75&NewsId=424549