Chiều 29/5, tại Hội đàm cấp cao song phương giữa Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh và Bộ trưởng Bộ Công chính và Vận tải Lào Leklay Sivilay, Tập đoàn Đèo Cả đã đưa kiến nghị liên quan đến công tác nghiên cứu, triển khai dự án tuyến đường sắt kết nối Việt Nam – Lào.
Tuyến đường sắt Vũng Áng – Mụ Giạ – Thà Khẹc – Viêng Chăn đạt nhiều bước tiến quan trọng
Tại hội đàm, hai bên tập trung trao đổi về các dự án kết nối hạ tầng trọng điểm gồm: Dự án hợp tác đầu tư phát triển cảng Vũng Áng; cao tốc Hà Nội – Viêng Chăn; tuyến đường sắt Vũng Áng – Mụ Giạ – Thà Khẹc – Viêng Chăn cùng các định hướng tăng cường phối hợp trong lĩnh vực giao thông vận tải giữa hai nước.
Toàn cảnh buổi hội đàm.
Thông tin về tiến độ triển khai các dự án, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh cho biết đối với Dự án hợp tác đầu tư phát triển các bến số 1, 2 và 3 tại Cảng Vũng Áng, tỷ lệ sở hữu của Chính phủ Lào đã được nâng lên theo đúng cam kết giữa hai nước.
Bộ trưởng Trần Hồng Minh đề nghị các bên tiếp tục phối hợp hiệu quả trong công tác quản trị, vận hành và khai thác dự án; đồng thời nghiên cứu các giải pháp kết nối đồng bộ giữa đường bộ, đường sắt và hàng hải nhằm tạo thuận lợi cho hàng hóa của Lào thông qua Cảng Vũng Áng và hệ thống cảng biển Việt Nam.
Đối với dự án cao tốc Hà Nội – Viêng Chăn, đoạn Vinh – Thanh Thủy phía Việt Nam đã được khởi công ngày 18/5 và dự kiến hoàn thành trong giai đoạn 2029-2030. Bộ trưởng đề nghị phía Lào tiếp tục thúc đẩy triển khai đoạn Paksan - Nậm On nhằm bảo đảm tính đồng bộ toàn tuyến.
Liên quan tới tuyến đường sắt Vũng Áng – Mụ Giạ – Thà Khẹc – Viêng Chăn, Bộ trưởng Trần Hồng Minh đánh giá cao việc Chính phủ Lào đã ký hợp đồng nhượng quyền với nhà đầu tư và đang tích cực chuẩn bị các điều kiện triển khai dự án.
Bộ trưởng đề nghị liên danh Petro Trade Laos (PTL) – Tập đoàn Đèo Cả tiếp tục phát huy tinh thần trách nhiệm, phối hợp chặt chẽ để thúc đẩy tiến độ nghiên cứu và hoàn thiện các thủ tục đầu tư theo lộ trình đã thống nhất.
Bộ Xây dựng bày tỏ ủng hộ các doanh nghiệp của Việt Nam và Lào nghiên cứu và triển khai dự án trên cơ sở tuân thủ pháp luật và các quy định hiện hành của mỗi quốc gia. Bộ sẵn sàng đồng hành, phối hợp với các nhà đầu tư trong quá trình tiếp cận và huy động các nguồn vốn quốc tế phục vụ triển khai dự án.
Theo lãnh đạo Bộ Xây dựng, đối với hai đoạn tuyến Vũng Áng – Mụ Giạ và Thà Khẹc – biên giới Việt Nam – Lào, liên danh nhà đầu tư cần phấn đấu hoàn thành hồ sơ Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi trong Quý IV/2026, hoàn thành Báo cáo nghiên cứu khả thi trong Quý II/2028 và hướng tới mục tiêu khởi công trước năm 2030.
“Đề nghị liên danh PTL – Đèo Cả phát huy tinh thần trách nhiệm, nỗ lực cao nhất để triển khai dự án theo đúng tiến độ đã đề ra”, Bộ trưởng Trần Hồng Minh nhấn mạnh.
Bộ trưởng Trần Hồng Minh đề nghị liên danh Petro Trade Laos (PTL) – Tập đoàn Đèo Cả tiếp tục phát huy tinh thần trách nhiệm, phối hợp chặt chẽ để thúc đẩy tiến độ nghiên cứu và hoàn thiện các thủ tục đầu tư theo lộ trình đã thống nhất.
Cũng theo Bộ trưởng, hai bên đồng thời thống nhất xác định điểm nối ray tại khu vực cửa khẩu quốc tế Cha Lo (Việt Nam) – Na Phậu (Lào), tạo cơ sở để bảo đảm tính kết nối đồng bộ của tuyến đường sắt liên vận giữa hai quốc gia trong thời gian tới.
Hai bên đồng thời thống nhất về công nghệ và các tiêu chuẩn khung nhằm bảo đảm tính đồng bộ trong thiết kế, xây dựng và vận hành dự án. Chính phủ hai nước sẽ xem xét huy động các nguồn lực và nguồn vốn vay hợp pháp để sớm triển khai đầu tư dự án.
Đáng chú ý, trên cơ sở báo cáo khảo sát sơ bộ nhu cầu vận tải do nhà đầu tư thực hiện, hiện nhu cầu vận tải chủ yếu đến từ phía Lào. Vì vậy, trong giai đoạn đầu triển khai, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh cho biết, phía Việt Nam dự kiến tập trung đầu tư phần kết cấu hạ tầng tuyến, chưa bao gồm đầu máy và toa xe, đồng thời tận dụng phương tiện liên vận từ phía Lào nhằm bảo đảm hiệu quả đầu tư và phù hợp với nhu cầu khai thác thực tế.
Lãnh đạo Bộ Xây dựng đề nghị phía Lào chỉ đạo các cơ quan liên quan phối hợp cung cấp đầy đủ hồ sơ, tài liệu phục vụ công tác nghiên cứu dự án, trong đó có hồ sơ Báo cáo nghiên cứu khả thi đoạn Thà Khẹc – biên giới Việt Nam – Lào, nhằm bảo đảm sự đồng bộ về kỹ thuật, công nghệ cũng như kế hoạch triển khai chi tiết giữa các đoạn tuyến của hai nước.
Tại đây, Bộ trưởng Bộ Công chính và Vận tải Lào Leklay Sivilay gửi lời cảm ơn Bộ Xây dựng Việt Nam đã luôn quan tâm, phối hợp chặt chẽ với phía Lào trong quá trình triển khai các dự án hợp tác hạ tầng giao thông song phương; đồng thời đánh giá cao những kết quả tích cực mà hai nước đã đạt được thời gian qua.
Theo Bộ trưởng Leklay Sivilay, dự án đường sắt Vũng Áng – Mụ Giạ – Thà Khẹc – Viêng Chăn đã có nhiều bước tiến quan trọng, trong đó một số nội dung như nghiên cứu khả thi và ký kết hợp tác giữa các nhà thầu đã được triển khai.
“Hiện nay, các điểm kết nối của tuyến đường sắt đã được xác định ở mức sơ bộ”, Bộ trưởng Bộ Công chính và Vận tải Lào cho biết và đề nghị hai nước tiếp tục phối hợp, thống nhất kế hoạch tổ chức khởi công xây dựng tuyến đường sắt Lào – Việt Nam trong thời gian phù hợp.
Bộ trưởng Bộ Công chính và Vận tải Lào Leklay Sivilay đánh giá dự án đường sắt Vũng Áng – Mụ Giạ – Thà Khẹc – Viêng Chăn đã có nhiều bước tiến quan trọng.
4 kiến nghị đối với Chính phủ và cơ quan Nhà nước hai nước; 3 kiến nghị đối với doanh nghiệp nước bạn
Tập đoàn Đèo Cả đóng vai trò đứng đầu liên danh nhà đầu tư nghiên cứu triển khai dự án tuyến đường sắt Vũng Áng – Mụ Giạ – Thà Khẹc – Viêng Chăn, đồng thời cũng vừa tham gia tổ chức thi công Gói thầu XL01 dự án cao tốc Vinh – Thanh Thuỷ - hợp phần quan trọng của cao tốc Hà Nội – Viêng Chăn.
Phát biểu tại hội đàm, ông Hồ Minh Hoàng – Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Đèo Cả bày tỏ trân trọng thiện chí, tinh thần hợp tác tích cực của PTL trong quá trình phối hợp nghiên cứu dự án đường sắt kết nối Việt - Lào thời gian qua.
Tuyến đường sắt Vũng Áng – Mụ Giạ – Thà Khẹc – Viêng Chăn mang ý nghĩa chiến lược đối với kết nối kinh tế, thương mại và logistics giữa Việt Nam – Lào.
“Với Đèo Cả, dự án này không chỉ được nhìn bằng hiệu quả tài chính, mà còn bằng trách nhiệm của doanh nghiệp hạ tầng đối với đất nước, với quan hệ hợp tác Việt Nam – Lào và với sự phát triển của khu vực”, ông Hồ Minh Hoàng nhấn mạnh và cho biết doanh nghiệp sẵn sàng hợp tác, đóng góp kinh nghiệm, nguồn lực, năng lực tổ chức triển khai để thúc đẩy dự án cùng các bên.
Ông Hồ Minh Hoàng – Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Đèo Cả bày tỏ trân trọng thiện chí, tinh thần hợp tác tích cực của PTL trong quá trình phối hợp nghiên cứu dự án đường sắt kết nối Việt - Lào thời gian qua.
Tuy nhiên, Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Đèo Cả cũng khẳng định dự án với tổng mức đầu tư lớn, thời gian thực hiện dài, liên quan đến hai quốc gia và nhiều chủ thể tham gia, cần thẳng thắn nhìn nhận điều kiện thực hiện, khả năng huy động nguồn lực, năng lực quản trị, hiệu quả khai thác và trách nhiệm từng bên. Từ đó, đòi hỏi các bên hợp tác thực chất, minh bạch, đánh giá đúng, chia sẻ trách nhiệm và cùng kiểm soát rủi ro ngay từ đầu.
Theo lãnh đạo Đèo Cả, kinh nghiệm thực tiễn cho thấy những dự án quy mô lớn chỉ có thể triển khai hiệu quả khi các bên cùng minh bạch thông tin, đánh giá đúng điều kiện thực hiện và chia sẻ trách nhiệm. Việc khó chỉ có thể làm được khi các bên cùng nói thật, đánh giá đúng, chia sẻ trách nhiệm và cùng kiểm soát rủi ro ngay từ đầu. “Việc gì rõ thì quyết tâm làm, việc gì chưa rõ thì cùng làm rõ, khó ở đâu thì chỉ đúng ở đó để cùng tháo gỡ.”
Trên cơ sở đó, Tập đoàn Đèo Cả đã đưa ra bốn kiến nghị đối với Chính phủ và các cơ quan nhà nước có thẩm quyền của hai nước.
Thứ nhất, mặc dù dự án được chia thành hai hợp phần tại hai quốc gia nhưng về bản chất đây là một tuyến đường sắt liên vận thống nhất, vì vậy cần được nghiên cứu và triển khai đồng bộ. Đèo Cả đề nghị Bộ Xây dựng Việt Nam và Bộ Công chính và Vận tải Lào chủ trì, cùng với DCG và PTL thống nhất tổng thể phương án triển khai toàn tuyến, từ huy động vốn, tiến độ đầu tư, tiêu chuẩn kỹ thuật – công nghệ đến phương án vận hành, kinh doanh và mô hình PPP có sự tham gia của ngân sách nhà nước.
Thứ hai, doanh nghiệp kiến nghị Chính phủ Việt Nam và Chính phủ Lào nghiên cứu cơ chế hỗ trợ, bảo lãnh vay vốn đối với cả hai hợp phần của dự án nhằm tăng khả năng huy động nguồn lực và nâng cao tính khả thi tài chính.
Thứ ba, đối với đoạn Vũng Áng – Mụ Giạ phía Việt Nam, do nhu cầu vận tải hàng hóa và hành khách trên tuyến chủ yếu mang tính quá cảnh, Đèo Cả đề xuất Nhà nước hỗ trợ khoảng 70% tổng mức đầu tư và tách công tác giải phóng mặt bằng thành dự án độc lập để thực hiện theo hình thức đầu tư công. Đồng thời, doanh nghiệp kiến nghị Bộ Xây dựng báo cáo Chính phủ và phối hợp với Bộ Tài chính nghiên cứu phương án để SCIC tham gia liên danh nhà đầu tư với tỷ lệ khoảng 30%, qua đó góp phần cân bằng tỷ lệ tham gia giữa doanh nghiệp Việt Nam và doanh nghiệp Lào.
Thứ tư, Đèo Cả đề nghị Bộ Xây dựng Việt Nam và Bộ Công chính và Vận tải Lào thống nhất xây dựng cơ chế chia sẻ doanh thu hoặc cơ chế bảo lãnh doanh thu tối thiểu cho toàn tuyến. Theo doanh nghiệp, cơ chế này cần được thiết kế phù hợp với đặc thù dự án được triển khai tại hai quốc gia nhưng vận hành như một tuyến đường sắt thống nhất, đồng thời hạn chế các rủi ro phát sinh từ thay đổi chính sách, quy hoạch hoặc quy định pháp luật của mỗi nước.
Đối với PTL, Đèo Cả cũng đưa ra ba đề xuất hợp tác cụ thể.
Một là, PTL cần thực hiện đầy đủ trách nhiệm của thành viên liên danh đầu tư dự án Vũng Áng – Mụ Giạ theo quy định của pháp luật Việt Nam về PPP và các cam kết đã được thống nhất trong thỏa thuận liên danh giữa hai bên.
Hai là, PTL cần khẩn trương phối hợp với Đèo Cả để thống nhất phương án huy động vốn, tiến độ triển khai, mô hình vận hành và phương án kinh doanh giữa hai hợp phần của dự án, bảo đảm tính đồng bộ và hiệu quả khai thác toàn tuyến.
Ba là, hai bên nghiên cứu mở rộng hợp tác sang các lĩnh vực tiềm năng khác như khoáng sản, năng lượng tái tạo hoặc điện gió nhằm hài hòa lợi ích, gia tăng nguồn lực bổ trợ và tạo nền tảng kiểm soát rủi ro tốt hơn cho quá trình đầu tư dự án đường sắt trong tương lai.
Ký văn kiện hợp tác giữa doanh nghiệp lớn hai nước
Trao đổi tại hội đàm, ông Chanthone Sitthixay – Chủ tịch PTL nhấn mạnh, dự án đường sắt kết nối Việt Nam – Lào nhận được sự quan tâm, ủng hộ của Chính phủ hai nước và được xác định là một trong những dự án ưu tiên trong hợp tác hạ tầng chiến lược giữa Việt Nam và Lào.
Theo đại diện PTL, dự án được xác định là công trình hợp tác chung cấp quốc gia nhằm tạo cơ sở thúc đẩy huy động nguồn lực và thu hút sự quan tâm của các đối tác quốc tế. Hai doanh nghiệp đại diện phía Việt Nam và Lào sẽ phối hợp triển khai dự án theo định hướng đã được hai Chính phủ thống nhất.
“Phía Lào đã hoàn thành các khâu để tiến tới khởi công xây dựng dự án. Chúng tôi mong muốn Đèo Cả cùng hợp tác để thúc đẩy phát triển dự án trong thời gian sớm nhất”, ông Chanthone Sitthixay chia sẻ.
Ông Chanthone Sitthixay – Chủ tịch PTL nhấn mạnh dự án đường sắt kết nối Việt Nam – Lào là một trong những dự án ưu tiên trong hợp tác hạ tầng chiến lược giữa Việt Nam và Lào.
Đại diện phía Lào cũng thông tin, hiện dự án đã có báo cáo nghiên cứu tiền khả thi với nhiều nội dung khảo sát, đánh giá hiện trường đã được triển khai cùng các đơn vị tư vấn. Theo kế hoạch, sau khi hoàn thiện các thủ tục cần thiết, mốc khởi công trong 2029 được đánh giá là khả thi, hướng tới mục tiêu hoàn thành và đưa toàn tuyến vào khai thác trong năm 2030.
Lãnh đạo PTL bày tỏ mong muốn hai hợp phần đường sắt phía Việt Nam và Lào được triển khai đồng bộ để bảo đảm hiệu quả khai thác toàn tuyến; đồng thời khẳng định sẵn sàng chia sẻ dữ liệu, thông tin nghiên cứu cùng Tập đoàn Đèo Cả trong quá trình phối hợp triển khai dự án.
Cũng trong khuôn khổ hội đàm, dưới sự chứng kiến của Bộ trưởng Bộ Xây dựng Việt Nam Trần Hồng Minh và Bộ trưởng Bộ Công chính và Vận tải Lào Leklay Sivilay, Tập đoàn Đèo Cả và PTL đã chính thức ký kết, trao văn kiện hợp tác nhằm thúc đẩy nghiên cứu, triển khai dự án đường sắt kết nối Việt Nam – Lào. Đây được xem là dấu mốc quan trọng trong tiến trình hợp tác giữa các doanh nghiệp hai nước đối với dự án hạ tầng chiến lược có ý nghĩa đặc biệt trong kết nối giao thông, logistics và mở rộng không gian phát triển kinh tế khu vực Việt Nam – Lào.
Tập đoàn Đèo Cả và PTL chính thức ký kết, trao văn kiện hợp tác nhằm thúc đẩy nghiên cứu, triển khai dự án đường sắt kết nối Việt Nam – Lào.
Kết thúc chương trình, hai Bộ trưởng thống nhất tiếp tục tăng cường trao đổi để thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực giao thông vận tải, đặc biệt là các dự án kết nối hạ tầng trọng điểm giữa hai nước; đồng thời nghiên cứu xây dựng các hiệp định mới về vận tải đường bộ, đường sắt nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho vận tải, thương mại và giao lưu nhân dân trước khi các tuyến kết nối chiến lược đi vào khai thác.
Tin bài: Trọng Sang - Ảnh: Tuấn Linh
